W języku polskim

W języku polskim nie ma zbyt wiele literatury na temat japońskich lalek, tym niemniej kilka tytułów się znajdzie:

Książki:

Lalki japońskie dawniej i dziś książkaW języku polskim Lalki japońskie dawniej i dziś książkaLalki japońskie dawniej i dziś książkaLalki japońskie dawniej i dziś książka

Lalki japońskie dawniej i dziś
Autor: Adrianna Wosińska
Wydawnictwo: Kirin
Rok wydania: 2016
Liczba stron: 112
Cena okładkowa: 54,90 zł
Opis wydawcy:
Przedstawienia ludzkie towarzyszą Japończykom od najdawniejszych czasów; najstarsze humanoidalne figurki znalezione na archipelagu powstały 7500 lat p.n.e. To, co dziś określamy słowem ningyō, tłumaczonym jako „lalka”, w dawnych czasach służyło rozmaitym celom, a jedynie z rzadka do zabawy. Ningyō stanowiły talizmany i obiekty o charakterze rytualnym, dekoracje, formę pamiątki czy stosownego podarunku, a nawet fetysz. Niniejszy album stanowi wprowadzenie do obszernego tematu japońskich lalek, śledzi historię i rozmaite funkcje, ale przedstawia również typy bardziej współczesne.

Komentarz:
Tej książki nie będę recenzować, bo sama jestem jej autorką. Z drugiej strony jako autorka mogę powiedzieć o niej kilka słów od siebie. Chociaż w kwestiach merytorycznych opierałam się na pracach innych autorów, przede wszystkim doskonałych książkach A. S. Pate’a, nie było moją intencją stworzyć publikacji odtwórczej, powtarzającej jedynie to, co napisano już wcześniej. Podczas gdy większość książek na temat tradycyjnych lalek japońskich tyczy się wyłącznie lalek starych, antyków, dzieł sztuki oraz uznanych twórców, ja starałam się skupić bardziej na współczesności. Wychodziłam z założenia, że większości wspaniałych lalek, których zdjęcia zdobią te obszerne albumy, Czytelnik nigdy na żywo nie zobaczy.

Ponadto czytając te publikacje można odnieść wrażenie, że tradycyjne lalki japońskie są tworem skostniałym, od chwili przyjęcia określonej postaci w okresie Edo (1603-1868) czy Meiji (1868-1912) niezmiennym – nic bardziej mylnego. Lalki japońskie wciąż ewoluują, wciąż powstają nowe typy, bazujące na poprzednich, a ich twórcy swoją inspirację czerpią z bardzo różnorodnych źródeł, nawet ze współczesnej popkultury. Dlatego piszę w mojej książce o typach może mniej artystycznych i unikatowych, ale przez to bliższych Czytelnikowi – o lalkach, które nie tylko ma szansę zobaczyć na własne oczy, ale i zakupić, np. przez serwis ebay.

 

Lalki japońskie w popkulturze manga anime cool japanLalki japońskie w popkulturze manga anime cool japan Lalki japońskie w popkulturze manga anime cool japan

Link do sklepu, gdzie można książkę kupić: sklep japoński Kirin

Cool Japan. Autoprezentacja Japonii w popkulturze
Autor: Małgorzata Gotowska, Adrianna Wosińska (red.)
Wydawnictwo: Kirin
Rok wydania: 2017
Liczba stron: 272
Cena okładkowa: 34,90 zł
Opis wydawcy:
„Cool Japan” to hasło, pod którym kryje się strategia promocji Japonii poza granicami kraju, prezentująca ją przez pryzmat tego, co interesuje młodych – popkulturę, modę i najnowsze technologie. Przeszło dekadę od wystartowania programu badacze na całym świecie próbują prześledzić jego mechanizmy i efekty. Zastanawiano się nad tym również w Polsce, czego owocem jest niniejsza książka, która śledzi, jakie treści na temat Japonii odczytać można w jej rodzimych produktach popkultury – filmie, muzyce czy komiksie.

Komentarz:
Tu jest tylko jeden rozdział o lalkach, mojego autorstwa zresztą, a zatytułowany jest „Lalki japońskie w mandze i anime”. Jak można się domyślić, analizuję w nim, jak przedstawiane są tradycyjne japońskie lalki oraz ich twórcy w tym bodaj najpopularniejszym medium japońskiej popkultury – jakie typy są najczęściej przedstawiane, co symbolizują i w jakim celu się pojawiają.

Link do sklepu, gdzie można książkę kupić: sklep japoński Kirin

 

Lalki japońskie legendy Muzeum Lalek w PilźnieLalki japońskie legendy Muzeum Lalek w PilźnieLalki japońskie legendy Muzeum Lalek w PilźnieLalki japońskie legendy Muzeum Lalek w Pilźnie

Legendy japońskie
Autor: Zofia Gągała-Bohaczyk
Wydawnictwo: Muzeum Lalek w Pilźnie
Rok wydania: 2010
Liczba stron: 66
Cena okładkowa:  brak
Opis wydawcy: brak

Komentarz:
Nie jest to typowa książka o lalkach, lecz minizbiór legend czy baśni japońskich. Ciekawostką jest jednak to, że każda z pięciu przedstawionych tu opowieści („O wróbelku”, „O piesku Shiro”, „Ota Dokan”, „Chłopiec z wyspy Urashimataro”, „O Prząśniczce i Pasterzu”) ilustrowana jest zdjęciami lalek znajdujących się w kolekcji Muzeum Lalek w Pilźnie. Książeczkę kończy krótka notatka na temat wystawy lalek w muzeum. Książeczka ta to prawdziwa gratka dla miłośników kultury japońskiej oraz lalek – trudno jest bowiem w pełni zachwycać się scenkami rodzajowymi, które te ostatnie przedstawiają, jeśli nie zna się ich źródeł.

 

Istnieje jeszcze książka Anny Król pt. Martwa natura z japońską laleczką, katalog wystawy o tym samym tytule, jednak wbrew tytułowi o lalkach nie ma tu prawie nic – książka skupia się na roli rekwizytu japońskiego w nurcie polskiego japonizmu, przy czym sama autorka przyznaje, że japońskie lalki w swoich obrazach umieszczało tylko trzech polskich artystów.

 

Artykuły w prasie:
„Laleczki kokeshi” (Agata Dobija) – Torii #3
„Hina Matsuri. Święto lalek, święto dziewczynek” (Paulina Yamashita) – Torii #12 (marzec 2012)
„Ningyō. Czar japońskich lalek cz. 1” (Adrianna Wosińska) – Torii #13 (czerwiec 2012)
„Ningyō. Czar japońskich lalek cz. 2” (Adrianna Wosińska) – Torii #14 (wrzesień 2012)
„Czar minionego dzieciństwa. Świat Yukiego Atae” (Krzysztof Wosiński) – Torii #24 (marzec 2015)
„Imon ningyo. Lalki-pocieszycielki” (Adrianna Wosińska) – Torii #24 (marzec 2015)
„Lalki Kraju Kwitnącej Wiśni” (Włodzimierz Bohaczyk) –Zabytki 1(36) styczeń 2009
„W Tokio płoną lalki” (Piotr Milewski) – Kontynenty nr 3 (21) wrzesień 2017

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz

Zapisz